Ημ/νια δημοσίευσης: Παρασκευή, 05 Οκτωβρίου 2018

Προεδρικές εκλογές στη Βραζιλία την 7η Οκτωβρίου

Κατά τις εκλογικές αναμετρήσεις των δυο τελευταίων χρόνων, παρατηρείται το φαινόμενο οι δυσαρεστημένοι ψηφοφόροι σε χώρες όπως οι ΗΠΑ, η Γαλλία, η Ιταλία, το Μεξικό, το Πακιστάν κ.λ.π. να απορρίπτουν το γνώριμο σε αυτούς ως τότε πολιτικό κατεστημένο και να αναδεικνύουν δια της ψήφου υποψήφιους που ενστερνίζονται την αλλαγή.1

Τη σκυτάλη παίρνει τώρα η Βραζιλία, όπου την 7η Οκτωβρίου οι ψηφοφόροι θα προσέλθουν στις κάλπες για να ψηφίσουν στον πρώτο γύρο των προεδρικών εκλογών.2 Οι εκλογές αυτές, αν και είναι οι πλέον διχαστικές εκλογές μεταξύ των ψηφοφόρων, ωστόσο θεωρούνται ως οι σημαντικότερες στην ιστορία της χώρας, καθώς η Βραζιλία ανακάμπτει από μια βαθιά ύφεση, παλεύοντας ταυτόχρονα με την υψηλή ανεργία και ένα αυξανόμενο χρέος που συσσωρεύεται.3Παράλληλα, θα διεξαχθούν εκλογές για την ανάδειξη 54 Γερουσιαστών, 513 μελών της Βουλής Αντιπροσώπων, 27 πολιτειακών και ομοσπονδιακών κυβερνητών και 1059 αναπληρωτών κυβερνητών.4

Στην επικείμενη εκλογική κούρσα παρατηρείται συνωστισμός υποψηφίων, καθότι κατέρχονται 13 υποψήφιοι. Μεταξύαυτών, ισχυρότερεςυποψηφιότητεςθεωρούνται:5

  • LuizInaciodaSilva(γνωστός ως Lula). Υποψήφιος του παλιού παραδοσιακού Εργατικού Κόμματος, υπέρμαχος του κοινωνικού κράτους, υπήρξε τέως πρόεδρος της χώρας (2003-2011).6Απολαμβάνει υψηλά ποσοστά δημοφιλίας επειδή κατά την θητεία του υλοποιήθηκαν εξαιρετικά επιτυχημένες κοινωνικές πολιτικές, που συνέβαλαν στην έξοδο άνω των 30 εκατ. πολιτών από την φτώχεια.7Δεδομένου ότι καταδικάστηκε σε 12ετή φυλάκιση, επειδή αποδέχτηκε δωροδοκίες από βραζιλιάνικες κατασκευαστικές εταιρείες, καθίσταται αδύνατη η συμμετοχή του στις επικείμενες εκλογές.8Ως διάδοχος υποψήφιος ορίστηκε ο FernandoHaddad, καθηγητής Πανεπιστημίου, ο οποίος είχε διατελέσει δήμαρχος του Σαν Πάολο και Υπουργός Παιδείας.9
  • JairBolsonaro. Υποψήφιος του Κοινωνικού Φιλελεύθερου Κόμματος, με ακροδεξιά ιδεολογία.10Η πολιτική του ατζέντα είναι ασαφής, τάσσεται υπέρ της θέσπισης νόμων για απελευθέρωση της οπλοφορίας, υπέρ της εξόρυξης πετρελαίου και ορυκτών και την ιδιωτικοποίηση δημοσίων επιχειρήσεων όπως η Petrobas.11Η απόσυρση του Lulaτον ευνοεί σε τεράστιο βαθμό.12
  • MarinaSilva. Υποψήφια του κόμματος REDE. Τέως μέλος του Εργατικού κόμματος, τέως Υπουργός Περιβάλλοντος και πρώην υποψήφια του Πράσινου Κόμματος, ασπάζεται φιλοπεριβαλλοντικές απόψεις.13Στις εκλογές του 2014, αναδείχθηκε στην τρίτη θέση.14
  • GeraldoAlckmin. Πρόεδρος του Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος. Ανήκει στο κέντρο και τάσσεται με μετριοπάθεια υπέρ των αγορών. Η θητεία του ως κυβερνήτη στην πλουσιότερη πολιτεία της χώρας, το Σαν Πάολο, τον καθιστούν κατάλληλο για το προεδρικό αξίωμα. Υπέρ της υποψηφιότητας του τάσσονται εργατικά σωματεία και πολλά άλλα παραδοσιακά κόμματα.15
  • CiroGomes. Υποψήφιος του Δημοκρατικού Εργατικού Κόμματος, μέλος του Κογκρέσου, με κεντροαριστερή ιδεολογία, διετέλεσε Υπουργός σε πολλές κυβερνήσεις. Συγκεκριμένα, διετέλεσε Υπουργός Οικονομικών και συνέβαλε στη μείωση του υπερπληθωρισμού τη δεκαετία του ’90.16

Άλλεςυποψηφιότητεςείναι:17

  • Ο τραπεζίτηςJoaoAmoedo(Νέο Κόμμα),
  • ΟαρθογράφοςGuilhermeBoulos(Κόμμα Σοσιαλισμός και Ελευθερία),
  • Ο τέως κυβερνήτης και γερουσιαστήςAlvaroDias(κόμμα των Podemos),
  • Ο πρώην πυροσβέστης CaboDaciolo(κόμμα Πατριωτών),
  • Ο δικηγόροςJoseMariaEymael,
  • Ο GoulartFilho(κόμμα Ελεύθερης Πατρίδας),
  • Η VeraLuciaSalgado, τέως εργαζομένη εργοστασίου και νυν ακτιβίστρια σε συνδικαλιστική οργάνωση, και τέλος
  • Ο HenriqueMeirelles, πρώην τραπεζικό στέλεχος και πιο πρόσφατα Υπουργός Οικονομικών (Βραζιλιάνικο Δημοκρατικό Κίνημα)

Για να διαβεί κάποιος υποψήφιος το κατώφλι της Προεδρίας, απαραίτητη προϋπόθεση είναι να συγκεντρώσει ποσοστό ψήφων άνω του 50%. Σε περίπτωση που αυτό δεν καταστεί εφικτό, θα διεξαχθούν επαναληπτικές εκλογές την 28η Οκτωβρίου.18Γεγονός εξαιρετικά πιθανό, δεδομένου ότι στη Βραζιλία ποτέ δεν έχει αναδειχθεί νικητής από τον πρώτο εκλογικό γύρο από το 1998.19

Λαμβάνοντας υπόψη ότι στον πρώτο εκλογικό γύρο δεν θα υπάρξει ξεκάθαρο αποτέλεσμα, οι δυο υποψήφιοι που θεωρούνται φαβορί και θα κονταροχτυπηθούν στο δεύτερο γύρο είναι οι JairBolsonaroκαι ο FernandoHaddad. Και οι δυο είναι σκληροπυρηνικοί και εκπροσωπούν τα δυο άκρα, την δεξιά και την αριστερά.21Έκβαση που θα απεύχονταν αρκετοί Βραζιλιάνοι.22 Άλλα σενάρια θεωρούν ως πιθανούς υποψήφιους που θα αγωνιστούν στον δεύτερο γύρο είτε το δίδυμο Bolosonaroκαι CiroGomesείτε το δίδυμο Bolosonaroκαι MarinaSilva.23

Σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία, η θητεία του Προέδρου είναι τετραετής, με δυνατότητα επανεκλογής για δεύτερη συνεχόμενη θητεία. Το χαρτοφυλάκιο των προεδρικών εξουσιών είναι σημαντικά διευρυμένο, δεδομένου ότι ο Πρόεδρος είναι επικεφαλής κράτους και κυβέρνησης. Ακόμα ηγείται του εκτελεστικού τμήματος της ομοσπονδιακής κυβέρνησης και είναι αρχηγός των Ενόπλων Δυνάμεων.24

Αξίζει να σημειωθεί ότι η Βραζιλία θεωρείται πρωτοπόρος διεθνώς στην ηλεκτρονική ψηφοφορία, γεγονός που έχει επιφέρει σημαντικές βελτιώσεις στην ταχύτητα διεξαγωγής της διαδικασίας.25

Οποιαδήποτε και αν είναι η έκβαση των εκλογών, ο νέος Πρόεδρος θα κληθεί να αντιμετωπίσει πληθώρα προκλήσεων. Όπως αναφέρει έκθεση της Παγκόσμιας Τράπεζας, οι κυριότερες είναι: η σημαντική δημοσιονομική ανισορροπία(το δημόσιο χρέος ανήλθε στο 77% του ΑΕΠ τον περασμένο Ιούλιο), η έλλειψη βιώσιμης ανάπτυξης και η διαρκώς αυξανόμενη δυσκολία της χώρας να παρέχει βασικές δημόσιες υπηρεσίες (εκατομμύρια Βραζιλιάνων διαθέτουν φτωχή παιδεία, ενώ στερούνται πρόσβασης σε νερό και υπηρεσίες υγιεινής).26Παράλληλα, η ανεργία καλπάζει σε υψηλά επίπεδα με 13 εκατ. να είναι εκτός εργασίας και κατ’ επέκταση παρατηρείται άνοδος των ανισοτήτων. Τέλος εξίσου σημαντική πρόκληση για τον νέο Πρόεδρο αποτελεί η καταπολέμηση της βίας και του αισθήματος ανασφάλειας.27

Βίκυ Μανιάτη  

Παραπομπές

1.&2. http://time.com/5415039/jair-bolsonaro-brazil/

3. https://www.jpmorgan.com/global/research/brazil-election-2018

4.GlobalExpertise, LocalSolutions, SustainableDemocracy, ElectionsinBrazil, 2018 GeneralElections, October 1, 2018

5.&6. Antigua Report, Backgrounder No 1, Brazil: Presidential Election 2018, August 15, 2018

7.https://theglobalamericans.org/2018/05/brazil-challenges-unknowns-build-october-presidential-elections

8. Antigua Report, Backgrounder No 1, Brazil: Presidential Election 2018, August 15, 2018

9. https://newrepublic.com/article/151467/man-standing-brazil-authoritarianism

10. AntiguaReport, BackgrounderNo 1, Brazil: PresidentialElection 2018, August 15, 2018

11.https://theglobalamericans.org/2018/05/brazil-challenges-unknowns-build-october-presidential-elections

12. https://nacla.org/news/2018/04/20/fueling-elections-mexico-and-brazil

13.Antigua Report, Backgrounder No 1, Brazil: Presidential Election 2018, August 15, 2018

14.https://theglobalamericans.org/2018/05/brazil-challenges-unknowns-build-october-presidential-elections

15.&16. Antigua Report, Backgrounder No 1, Brazil: Presidential Election 2018, August 15, 2018

17.Global Expertise, Local Solutions, Sustainable Democracy, Elections in Brazil, 2018 General Elections, October 1, 2018

18.https://www.as.coa.org/articles/explainer-whos-who-brazils-2018-presidential-election-race

19.https://medium.com/@re_gomes/an-easy-foreigner-friendly-guide-to-the-brazilian-2018-presidential-election

20.Wilson Center, Brazil Institute, September 2017, The road to 2018: Looking Ahead to next year’s presidential elections in Brazil.

21. http://valdaiclub.com/a/highlights/brazil-at-political-crossroads/

22. https://www.ispionline.it/en/publication/brazil-towards-crisis-democracy-21339

23. https://psmag.com/social-justice/brazils-inreasingly-fraught-elections

24. https://en.wikipedia.org/wiki/President_of_Brazil

25. GlobalExpertise, LocalSolutions, SustainableDemocracy, ElectionsinBrazil, 2018 GeneralElections, October 1, 2018

26.http://en.mercopress,com/2018/10/01/daunting-brazil-challenges-for-whoever-is-elected-president-this-month

27.https://theglobalamericans.org/2018/05/brazil-challenges-unknowns-build-october-presidential-elections

email