Ημ/νια δημοσίευσης: Σάββατο, 23 Φεβρουαρίου 2019

Πούτιν - Ερντογάν: Ανάλυση ηγεσίας

Άπαξ γαρ εξουσία, ισχύν λαβούσα,

ουδέν του οικείου συμφέροντος κρίνει λυσιτελέστερον.

«Κάθε εξουσία όταν γίνει ισχυρή, δεν θεωρεί τίποτε πιο ωφέλιμο από το δικό της συμφέρον.»

Μένανδρος, 4ος αιών π.Χ.

 

 

Ενίοτε ο κόσμος μας έχει ανάγκη να αναδεικνύει “σωτήρες” και να εναποθέτει πάνω τους τις ελπίδες και τις προσδοκίες τους. Ερντογαν και Πούτιν, δυο μεγάλες προσωπικότητες οι οποίες σηματοδότούν το παγκόσμιο πολιτικό γίγνεσθαι. Παρά το πολιτισμικό και θρησκευτικό χάσμα, έχουν χαράξει την δική τους γραμμή πλεύσης δείχνοντας τα δόντια τους στην δύση υπερασπιζόμενοι με αυταρχικότητα και τόλμη τα συμφέροντα των χωρών τους. Πρόκειται για δυναμικούς και φιλοπάτρεις ηγεμόνες που επιδιώκουν την κυριαρχία και ανεξαρτησίας της χώρας τους; Ή για δικτάτορες που εξυπηρετούν μόνο τις προσωπικές τους φιλοδοξίες εκμεταλλευόμενοι την βαθιά ύφεση και ανασφάλεια που επικρατεί τις χώρες τους;

 

 Ο Ερντογάν, γόνος φτωχικής οικογένειας αναρριχήθηκε γρήγορα στην πολιτική σκηνή. Αρχικά ως δήμαρχος της Κωνσταντινούπολης και εν συνεχεία ως πρωθυπουργός διακρίνεται για την οξυδέρκεια, την ευφράδεια και την αποφασιστικότητά του. Το 2014 έγινε ο πρώτος Τούρκος Πρόεδρος που εκλέχθηκε από τον λαό. Αναμφισβήτητα πρόκειται για έναν χαρισματικό άνθρωπο με αυξημένη ικανότητα αντίληψης και πειθούς.  Βαθιά θρησκευόμενος και συντηρητικός οραματίζεται μια Μεγάλη και ισχυρή Τουρκία που να μπορεί να ανταγωνιστεί την δύση. Εφαρμόζει μια άκρως επιθετική εξωτερική πολιτική εκμεταλλευόμενος την στρατηγική γεωγραφική θέση της Τουρκίας. Στα εσωτερικά της χώρας, κατά την διάρκεια της διακυβέρνησής του έχουν προωθηθεί μεγάλα εκσυγχρονιστικά και κατασκευαστικά έργα  και επετεύχθησαν σημαντικές αυξήσεις των οικονομικών δεικτών. Το 2014 έγινε ο πρώτος Τούρκος Πρόεδρος που εκλέχθηκε από τον λαό και αποτελεί τον απόλυτο ηγέτη της σύγχρονης – νεωτεριστικής Τουρκίας (μετά τον Ατατουρκ). Ο Ερντογάν είναι γνωστός για τον συγκεντρωτικό και αυταρχικό πολλές φορές τρόπο διακυβέρνησης αλλά και για τον κλειστό κύκλο επιλογής των συνεργατών του. Σύμφωνα με την ρήση του Λόρδου Ακτον «η εξουσία διαφθείρει, και η απόλυτη εξουσία διαφθείρει απόλυτα». Η μακρόχρονη παραμονή στην εξουσία σε συνδυασμό με αυταρχικά και ναρκισσιστικά στοιχεία του χαρακτήρα οδηγούν σε ακραίες καταστάσεις επιβολής ισχύος και οι αντίπαλοι εξαλείφονται.

 

Ο Πούτιν ανέλαβε τα ηνία της χώρας σε μια πολύ δύσκολη στιγμή και κατάφερε σε σύντομο χρονικό διάστημα να επανακάμψει την οικονομία. Αναμφισβήτητα πρόκειται για έναν διορατικό άνθρωπο με υψηλό δείκτη ευφυΐας και γνώστη των εσωτερικών τεκταινόμενων.  Ένας πολιτικός φειδωλός στις εκφράσεις και στις δηλώσεις του που όμως χειρίζεται άψογα το επικοινωνιακό παιχνίδι. Την μια εμφανίζεται σκληρός και ανυποχώρητος να καταδικάζει την ελευθερία του τύπου και την άλλη αφήνει να τον απαθανατίζουν να πετάει ανεμόπτερο, να κάνει καταδύσεις και πολεμικές τέχνες κα. Δεν διστάζει να εκφράσει την άποψή του (ακόμα και να μεροληπτήσει ανοιχτά) για διάφορα ζητήματα που απασχολούν την επικαιρότητα (προσφυγικό, το ζήτημα των Σκοπίων, επέμβαση στη Συρία κα) και επιδιώκει η Ρωσία να είναι παρούσα σε κάθε τι που διαδραματίζεται. Με αρκετές δόσεις εγωισμού, αρνείται πεισματικά να συστρατεύεται με τους πολλούς, μόνο εάν ηγείται ο ίδιος. Ο Τζώρτζ Μπους είχε δηλώσει ότι ο Πούτιν «είναι έξυπνος με έντονη προσωπικότητα».

 

Τα κοινά στοιχεία των δυο αυτών προσωπικοτήτων, πέραν του δεσποτικού τρόπου διακυβέρνησης, είναι ότι παραβιάζουν ασυστόλως τα ανθρώπινα δικαιώματα και καταρρίπτουν  κάθε αρχή δημοκρατίας και ισότητας. Αποδοκιμάζουν και αποτάσσουν την ελευθερία του τύπου, καταστέλλουν και φιμώνουν οποιαδήποτε φωνή διαμαρτυρίας και φυσικά αφοπλίζουν και εξαλείφουν τους πολιτικούς αντιπάλους. Επαΐοντες των διαπραγματεύσεων, διεκδικούν και απολαμβάνουν τις μερίδες του λέοντος στην διεθνή γεωπολιτική σκακιέρα διπλωματική σκηνή. Παρά την οξυδέρκεια και τις ικανότητες που διαθέτουν, κάποια στιγμή το καθήκον και το έργο γίνονται αυτοσκοπός και οτιδήποτε κινείται εκτός την σφαίρα της δικής τους αντίληψης και λογικής θεωρείται εχθρός, τα οράματα του ηγέτη γίνονται παραφροσύνες του δικτάτορα.

 

Ρόζι Τσέλα Δρόσου

 

Αναφορές:

 

https://www.researchgate.net/publication/233342507_The_Personality_and_Leadership_Style_of_Recep_Tayyip_Erdogan_Implications_for_Turkish_Foreign_Policy

 

https://www.nytimes.com/2018/04/02/world/middleeast/erdogan-turkey.html

 

https://openaccess.leidenuniv.nl/bitstream/handle/1887/52915/Linders%2C%20Nadine-s1514350-BA%20Thesis%20IBO-2017.pdf?sequence=1

 

http://www.academia.edu/23088968/Leadership_analysis_of_Vladimir_Putin

 

https://www.al-monitor.com/pulse/originals/2018/09/turkey-russia-erdogan-winning-from-idlib-to-berlin.html

 

https://thearabweekly.com/new-lows-human-rights-turkey

 

https://www.lawfareblog.com/frenemies-putin-and-erdogan

 

The Political Personality Of Russian Federation President Vladimir Putin,  Aubrey Immelman And Joseph V. Trenzeluk,  Department Of Psychology Saint John’s University http://personality-politics.org/


Relationship between power distance and autocratic democratic tendencies, Ali Riza Terzi

Balikesir University Necatibey Education Faculty, Department of Educational Sciences, Balikesir, Turkey.

.

email